Wettelijke uitzondering als rechtvaardigingsgrond
De antidiscriminatiewetgeving voorziet dat een verschil in behandeling toch is toegestaan wanneer dit onderscheid wordt opgelegd door of krachtens een wettelijke bepaling. Dit is wat je als werkgever moet weten:
Wettelijke uitzondering is een rechtvaardigingsgrond in de antidiscriminatiewetgeving
Wist je dat de antidiscriminatiewetgeving 5 rechtvaardigingsgronden kent voor beslissingen die onderscheid maken op basis van een beschermd kenmerk? Wettelijke uitzondering is daar 1 van.
Wat wordt bedoeld met wettelijke uitzondering als rechtvaardigingsgrond?
Soms laat de wetgeving toe dat je een onderscheid maakt op basis van een beschermd kenmerk. We spreken dan van een wettelijke uitzondering.
Een verschil in behandeling dat normaal gezien verboden is, kan toch toegestaan zijn wanneer het expliciet door een wettelijke bepaling wordt voorzien. In dat geval is er in principe geen sprake van verboden discriminatie in de zin van de antidiscriminatiewetgeving. Dit neemt niet weg dat deze wettelijke bepalingen nog steeds moeten voldoen aan het grondwettelijke gelijkheids- en non-discriminatiebeginsel. Het Grondwettelijk Hof kan nagaan of wettelijke bepalingen verenigbaar zijn met dat beginsel.
Wat betekent dit voor jou als werkgever?
Bij de meeste rechtvaardigingsgronden moet je als werkgever zelf aantonen waarom een onderscheid gerechtvaardigd is.
Bij een wettelijke uitzondering is dat anders: de wetgever heeft die afweging al gemaakt.
Let wel: je kan je alleen beroepen op deze uitzondering als je strikt binnen het wettelijke kader blijft. Ga je verder dan wat de wet toelaat? Dan kan het onderscheid alsnog als discriminatie worden beschouwd.
Voorbeelden van wettelijke uitzonderingen
De wet voorziet bijvoorbeeld in de volgende gevallen dat een onderscheid is toegestaan:
- Wettelijke leeftijdsgrenzen zoals de minimumleeftijd voor bepaalde jobs
- Nationaliteitsvereisten voor bepaalde functies in de publieke sector, zoals politieambtenaren
- Beschermende maatregelen voor specifieke groepen zoals zwangere werkneemsters
- Positieve acties die wettelijk geregeld zijn
Gerelateerde inhoud
Rechtvaardigingsgronden uit de antidiscriminatiewetgeving
Rechtvaardigingsgronden bepalen wanneer een onderscheid op basis van een beschermd kenmerk toegelaten is in de antidiscriminatiewetgeving. In die gevallen spreken we bij een verboden gedraging niet van discriminatie.
Verboden gedragingen in de antidiscriminatiewetgeving
De antidiscriminatiewetgeving beschrijft 9 gedragingen die verboden zijn. Als werkgever is het belangrijk om ze te kennen. Zo weet je waar de grenzen liggen en hoe je je medewerkers en jezelf beschermt.
Beschermde kenmerken in de antidiscriminatiewetgeving
In de antidiscriminatiewetgeving wordt verwezen naar beschermde kenmerken. Mensen anders behandelen op basis van zo’n kenmerk kan verboden zijn. We zoomen in op 2 soorten beschermde kenmerken.
Nieuwsbrief
Ben je als werkgever, (diversiteits)manager, hr-professional, preventie-adviseur of vakbondsafgevaardigde geïnteresseerd in nieuws over diversiteits- en inclusiebeleid? Registreer je snel om 4 keer per jaar de DEI News van Unia in je mailbox te krijgen.