Ga verder naar de inhoud

Wat is een non-discriminatieclausule?

Een non-discriminatieclausule is een contractuele bepaling waarmee een organisatie expliciet vastlegt dat discriminatie door werknemers, klanten, leveranciers of andere partners niet wordt aanvaard. 

De clausule breidt het wettelijke discriminatieverbod uit naar situaties waarin de wet zelf geen directe machtspositie veronderstelt, zoals tussen werknemers onderling of tussen klant en dienstverlener.

Waarom is een non-discriminatieclausule relevant op de werkvloer?

Een non-discriminatieclausule helpt organisaties om discriminatie te voorkomen en duidelijk grenzen te stellen:

  • Welk gedrag kan niet en hoe treed je tijdig en correct op?
  • Hoe zorg je voor een duidelijk intern kader om discriminerend gedrag aan te pakken?
  • Wat zijn de richtlijnen voor externe contacten, zoals klanten, leveranciers of onderaannemers?

De clausule komt ook tegemoet aan de welzijnswetgeving. Werkgevers moeten werknemers beschermen tegen psychosociale risico’s, zoals pesterijen, conflicten en discriminatie - ook als die van derden komen. Dat betekent dat je preventieve maatregelen neemt en ingrijpt als zich problemen voordoen.

Kortom: een non-discriminatieclausule helpt om een inclusieve werkcultuur te versterken en de risico’s voor de organisatie te beperken: juridisch, operationeel én op het vlak van reputatie.

Wat zegt de wet?

Het wettelijk discriminatieverbod in arbeidsrelaties geldt in de eerste plaats voor werkgevers en dienstverleners, omdat zij een machtspositie hebben en beslissingen nemen over werk, personeel en dienstverlening. Je mag als werkgever of dienstverlener dus geen gevolg geven aan een discriminerende vraag van een klant, leverancier of contractpartner. Wanneer je dit toch doet, ben je strafbaar.

Voor particulieren, klanten of collega’s onderling geldt vooral het verbod op pesterijen en intimidatie op basis van beschermde kenmerken.

Een non-discriminatieclausule vervangt deze wettelijke non-discriminatieverplichting niet. Ze helpt wel om vooraf duidelijke afspraken te maken met klanten, leveranciers en andere partners en biedt een extra contractuele basis om op te treden wanneer zich discriminatie voordoet.

Een non-discriminatieclausule sluit bovendien aan bij de verplichting uit de welzijnswetgeving om werknemers te beschermen tegen psychosociale risico’s, zoals stress, pesterijen, conflicten en discriminerend gedrag - ook wanneer dat uitgaat van klanten of andere derden.

Voorbeelden uit de praktijk

  • Een klant vraagt om geen medewerker van kleur te sturen. Het bedrijf mag geen gevolg geven aan deze discriminerende vraag. Dankzij een clausule in de algemene samenwerkingsvoorwaarden kan het bedrijf dit standpunt duidelijk en consequent communiceren.
  • Een werknemer gebruikt discriminerende taal tegenover collega’s. Omdat het arbeidsreglement een non-discriminatieclausule bevat, kan de werkgever gepast en transparant optreden.
  • Een onderaannemer komt in contact met klanten van een bedrijf. Via een clausule in de samenwerkingsovereenkomst zijn ook zij gebonden aan het discriminatieverbod.

Veelvoorkomende misverstanden

  • “Klanten vallen niet onder het toepassingsgebied van de antidiscriminatiewet, dus we kunnen niets doen tegen discriminerende vragen.”
    Niet waar. Het is verboden voor werkgevers om in te gaan op discriminerende vragen van klanten. Bovendien ben je volgens de welzijnswetgeving verplicht om je werknemers te beschermen tegen psychosociale risico’s, zoals stress, pesterijen, conflicten of discriminerend gedrag - ook wanneer dit gebeurt door klanten of derden. Een non-discriminatieclausule maakt het gemakkelijker om hierover vooraf duidelijke afspraken vast te leggen en om gepast op te treden wanneer problemen ontstaan.
  • “Een clausule in het arbeidsreglement volstaat altijd.”
    Niet altijd: voor externe partners (klanten, leveranciers) zijn afzonderlijke contractvoorwaarden nodig.

Verder lezen & aan de slag

E-learning an­ti­dis­cri­mi­na­tie­wet­ge­ving

Gratis e-learning waarmee je inzicht krijgt in de antidiscriminatiewet. Je leert situaties correct analyseren via video’s en concrete oefeningen.

In­ter­sec­to­ra­le handleiding Non-Dis­cri­mi­na­tie­co­de

SECTORALE ORGANISATIES

Ben je van plan om een non-discriminatiecode te ontwikkelen? Ontdek in deze handleiding hoe je tot een code op maat van jouw organisatie komt. 

Handleiding voor het invoeren van een non-dis­cri­mi­na­tie­co­de

DIVERSCITY

Wil je als lokaal bestuur een non-discriminatieclausule of non-discriminatiecode invoeren? Deze handleiding zet je op weg.

Nieuwsbrief

Ben je als werkgever, (diversiteits)manager, hr-professional, preventie-adviseur of vakbondsafgevaardigde geïnteresseerd in nieuws over diversiteits- en inclusiebeleid? Registreer je snel om 4 keer per jaar de DEI News van Unia in je mailbox te krijgen.